Abdulbari Atvan: Arap Ülkeleri Tahran ile Uzlaşmak Zorunda

Cu, 13/11/2026 - 22:16

"Komşu bir ülke olan İran ile uzlaşmak mümkündür ve gereklidir. Gerçekçi olmak ve İsrail rejimi ile müzakere etmek yerine İran ile masaya oturmak icap eder."

Welayet News - Arap dünyasının tanınan analistlerinden Abdulbari Atvan, ABD’nin İran’a karşı yürüttüğü savaşta hedeflerine ulaşmada başarısız olduğunu ve bölgedeki müttefikleri ile askeri üslerini koruymaktan aciz kaldığını belirterek, Orta Doğu’daki dengelerin değiştiğini vurguladı.

 Atvan’a göre Arap ülkeleri, ABD’ye güvenmek ve İsrail rejimi ile normalleşme adımları atmak yerine komşu bir devlet olan İran ile diyalog ve uzlaşı yoluna gitmeleri gerektiği sonuncuna varmış durumdadır.

 Abdulbari Atvan, “Nebz Beyrut” YouTube kanalına yaptığı değerlendirmelerde şu ifadeleri kullandı: ABD’nin Bölgedeki Çıkmazı: Amerika çok kötü bir duruma düşmüştür. İran’a karşı 8 aydan uzun süredir devam eden savaşta bu ülke, İran’daki sistemi değiştirememiş ve hiçbir hedefine ulaşamamıştır. ABD ne zaman bir tankeri hedef aldıysa, İran uygun zamanı ve mekânı beklemeksizin anında karşılık vermiş ve düşmanlarının tankerlerini darmadağın etmiştir. Füzeler hızla fırlatılmakta ve bölgedeki Amerikan üslerini ateş altına almaktadır. Hatta denizlerdeki ve okyanuslardaki Amerikan savaş gemileri bile hedef alınmıştır.

İmparatorlukların Sonu: İşler ABD’nin arzu ettiği gibi gitmemektedir. Her gün İran’ı yok etmekten ve haritadan silmekten bahseden Trump şimdi yenilgiye uğramış durumdadır. Trump’ın danışmanı, ABD’nin Orta Doğu’da yenildiğini ve tüm güçlerini bölgeden çekmesi gerektiğini ifade etmiştir. Amerikalılar artık tüm Orta Doğu bölgesini terk etmenin peşindedir. İngiliz ve Fransız imparatorlukları nasıl yenilip bölgeden çekildiyse, ABD de güçlerini bölgeden çıkaracaktır. İran ile yaşanan bu savaş, Amerikan imparatorluğunun sonu olacaktır.

Arap Ülkelerinin Tutum Değişikliği: Orta Doğu’daki işler, ABD’nin ve müttefiklerinin çıkarlarının aksine büyük bir hızla değişmektedir. Bölgedeki Arap ülkelerinin liderleri artık birbirlerine “Neden Amerika ile müzakere etmek yerine İran ile konuşmuyoruz?” sorusunu yöneltmektedir. Daha önce Umman’da Arap ülkelerinin temsilcileri ile İran İslam Cumhuriyeti Dışişleri Bakanı Abbas Irakçi arasında bir toplantının yapılması planlanmış, ancak ABD bu toplantının gerçekleşmesini engellemiştir.

Hürmüz Boğazı ve Ekonomik Kayıplar: Herhangi bir toplantıda gündeme getirilecek en önemli konulardan biri, Körfez’deki Arap ülkelerinin İran ile iş birliği yaparak Hürmüz Boğazı’nı yeniden açabilecekleri gerçeği olmuştur. Boğazın kapanması sadece İran’ı değil, Arap ülkelerini de zarara uğratmıştır. Arap ülkeleri petrol satarak iyi gelirler elde ediyor ve bu gelirler hem kendilerinin hem de ABD’nin yararına oluyordu; ancak şimdi bu gelirleri kaybetmişler ve bütçe açıklarıyla karşı karşıya kalmışlardır. Hatta bazı Arap ülkeleri açıkları kapatmak için uluslararası bankalardan borç arayışına girmiştir. Tüm bu kayıpların temel sebebi, Arap ülkelerinin İran ile uzlaşmak yerine İsrail rejimi ile normalleşme peşinde koşmalarıdır.

Beklenmeyen Direniş ve Güvenlik Algısının Yıkılması: Savaş öncesinde ABD’nin iki hafta içinde İran’daki sistemi değiştirebileceği düşünülüyordu. Amerika’nın uçak gemileri, nükleer silahları ve savaş uçakları var; ancak bunların hiçbiri bir fayda sağlamadı. İran beklenmedik bir şekilde direndi. Hiç kimse İran’ın direnebileceğini düşünmüyordu. Arap ülkeleri, milyarlarca dolar harcanan bu ülkelerdeki Amerikan üslerinin hem ABD’yi hem de kendilerini koruyabileceğini düşünüyordu, ancak böyle bir şey gerçekleşmedi.

Yeni Gerçeklik: “R’yul-Yum” gazetesi başyazarı Atvan, Arap ülkelerinin artık ABD’nin küresel bir süper güç olarak yenildiğini, üslerini, silahlarını ve müttefiklerini savunamadığını itiraf ettiğini belirtti. Komşu bir ülke olan İran ile uzlaşmak mümkündür ve gereklidir. Gerçekçi olmak ve İsrail rejimi ile müzakere etmek yerine İran ile masaya oturmak icap eder. Arap ülkeleri ile İran arasında ortak bağlar ve çıkarlar mevcuttur. ABD ise Orta Doğu’da batağa saplanmıştır; özellikle Irak ve Afganistan’daki savaşlarda 8 trilyon dolardan fazla harcama yapmıştır. İsrail rejimi ABD’yi bölgede tuzağa düşürmüştür ve Beyaz Saray tarihten ders çıkarmalıdır. Atvan sözlerini, Ürdün başta olmak üzere Arap ülkelerindeki Amerikan üslerinin ağır hasar aldığını, İran’ın hipersonik ve misket füzelerinin bu üsleri yerle bir ettiğini belirterek tamamladı.



Yeni yorum ekle