NATO Genel Sekreteri Mark Rutte dün ABD Başkanı Donald Trump ile yaptığı görüşmenin ardından CNN canlı yayınında Jake Tapper’ın konuğu oldu. Rutte, “Onun liderliğine hayranım” dedi.

Welayet News - Sunucunun “Görüşme nasıl geçti? NATO'dan çekileceğini söyledi mi?” sorusuna Rutte şu cevabı verdi:

Şunu net bir şekilde belirteyim; kendisi pek çok NATO müttefikiyle ilgili açıkça hayal kırıklığı yaşıyor ve ben onun bu bakış açısını anlayabiliyorum. Ancak aynı zamanda, Avrupa ülkelerinin büyük çoğunluğunun üs kullanımı, lojistik ve hava sahası kullanımı konularında ne kadar yardımcı olduğunu da kendisine hatırlattım. Ayrıca, İran'ın nükleer ve balistik füze kapasitesinin zayıflatılmasının ne kadar hayati olduğu ve bunu şu aşamada yalnızca ABD'nin yapabileceği gerçeği konusunda (ittifak içinde) geniş bir destek var.

Yine unutmayalım ki İngiltere Başbakanı Keir Starmer, Hürmüz Boğazı'nın gelecekte de güvenle kullanılabilmesini sağlamak amacıyla 30'dan fazla, hatta 40'a yakın ülkeyi bir araya getiren bir koalisyon kuruyor. Dün askeri liderlerle yapılan planlama toplantısına 34 ülke katıldı. Dolayısıyla Başkana bu olumlu gelişmeleri de aktardım. Açıkça söyleyebilirim ki bu çok samimi, çok açık sözlü bir görüşmeydi; aynı zamanda iki iyi dost arasındaki bir müzakereydi.

“Bazı ülkeler özel olarak üslerimizi kullanamazsınız, hava sahamızdan bile geçemezsiniz dedi. İspanya ve Fransa gibi..” sorusu üzerine Rutte şunları söyledi:

“Bakınız, Fransa dahil Avrupa ülkelerinin büyük çoğunluğu, bu tür durumlarda yapacaklarını taahhüt ettikleri her şeyi yaptılar. Son altı haftadır Avrupa, ABD için tam kapasite çalışan bir güç yansıtma platformu oldu. Evet, tüm Avrupa ülkelerinin bu taahhütlere uymadığı doğru ve onun bu konudaki hayal kırıklığını tamamen anlıyorum.”

Onun Liderliğine Hayranım

“1'den 10'a kadar bir ölçekte (1 hiç endişeli değil, 10 dehşet içinde), Washington'dan ayrılırken Başkan Trump'ın NATO'dan ayrılma isteği hakkında ne düşünüyorsunuz?” soru üzerine Rutte, “Bu soruya o şekilde cevap vermeyeceğim. Ancak bugün hissettiğim şuydu: Bu dostlar arasında yapılmış bir toplantıydı. Birbirimizi seviyoruz, onun liderliğine gerçekten hayranım. Geçen yıl Lahey'deki NATO zirvesinde yaptıklarının ne kadar hayati olduğunu biliyor. NATO müttefikleri, İran'ın nükleer ve balistik füze kapasitesinin zayıflatılması hedefinde onunla birlikteler.

Jake Tapper: Ama Avrupalılar bunu diplomatik yollarla yapmak istiyordu.

Mark Rutte: Biliyorum, ancak bu durumun bir "Kuzey Kore meselesine" dönüşme riski vardı. Yani o kadar uzun süre müzakere edersiniz ki, bir noktada artık geri dönüşü olmayan bir yere gelinir ve nükleer kapasiteye sahip olurlar. Bu Avrupa için büyük bir risk, İsrail ve Orta Doğu için ise varoluşsal bir tehdittir. Bu yüzden, bu kapasitelerin zayıflatılmasıyla tüm dünya daha güvenli bir hale geldi. Avrupa'da pek çok kişi bunu kabul ediyor. Müzakerelere devam etmenin bizi bu sorunu çözemeyeceğimiz bir noktaya getireceğini anlıyorlar.

“Başkan Trump tüm İran medeniyetini yok etmekle tehdit ettiğinde, bu bir diplomat olarak sizi rahatsız etti mi?” sorusuna Rutte, “Liderlerin söyledikleri her kelimeye yorum yapmam. Bilmenizi isterim ki; İran'ın bölgeye ve tüm dünyaya "kaos ihraç etme" kapasitesinin ortadan kaldırılması konusunda Başkanı destekliyorum ve Avrupa'nın büyük bir kısmı da destekliyor. Dünya bugün savaştan önceki haline kıyasla daha güvende ve bu Başkan Trump'ın liderliği sayesindedir. Bu kapasitelerin zayıflatılması sizin ve benim güvenliğim için; ABD, Avrupa ve Orta Doğu için gerçekten çok önemli.” dedi.

Jake Tapper: Bazı NATO müttefiklerinin, Trump ve İsrail'in İran'a karşı yürüttüğü savaşın "yasadışı" bir savaş olduğunu düşündüğü doğru mu? Bu yaygın bir görüş mü?

Mark Rutte: Hayır, değil. Çünkü NATO her zaman bu nükleer ve balistik füze kapasitelerinin zayıflatılmasının hayati olduğu pozisyonunu almıştır. İran'ın bu kapasitelere asla ulaşmaması gerektiği konusunda geniş bir fikir birliği var. Bir de şu argümanı duydum; "NATO bir savunma örgütüdür, bu ise bir saldırı savaşıydı." Ancak kendinizi etkili (lethal) olmadan savunamazsınız. NATO'ya bakın; Almanlar 2029'da 153 milyar harcayacaklar, bu 2021'in iki katı. Fransız ve İngilizlerin toplamı kadar harcayacaklar. Tüm NATO artık %2 (savunma harcaması) seviyesinde. Başkan Trump'ın zorlaması sayesinde geçen yıl Avrupa ve Kanada savunma harcamalarını %20 artırdı. O olmasaydı bu noktaya asla gelemezdik.