Abdülbari Atvan: Trump’a Asıl Darbe Şangay Zirvesi’nden Geldi

Cu, 04/09/2026 - 14:41

Kıdemli Filistinli stratejist ve gazeteci Abdülbari Atvan, İran-ABD arasındaki savaşın son durumunu ve Mısır-Çin ilişkilerinde yaşanan gelişmeleri değerlendirdi.

Welayet News  “Trump kelimenin tam anlamıyla bir maskaraya dönmüş durumda. Bocalıyor ve sanırım günleri artık sayılı” diyen Atvan şöyle konuştu:

“Trump, 'İran'ı yerle bir edeceğim' diyordu. Ancak bir gün sonra ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), meyvesini aldığını iddia ederek saldırıları durdurduklarını açıkladı. Ne meyvesi? Nerede bu sonuçlar? İran; Ürdün, Kuveyt, BAE, Bahreyn ve Katar olmak üzere Arap coğrafyasındaki beş ABD üssünü füzelerle vurarak misilleme yaptı. Senin karşılığın nerede? Geri çekildin ve Amerikalı generaller seni susturdu; 'Bizi nereye sürüklüyorsun, ülkeyi nereye götürüyorsun?' dediler. Temel mesele bu.”

İran’ın Askeri ve Diplomatik Zaferleri

İran’ın sahada güçlü olduğuna dikkat çeken Atvan şu değerlendirmelerde bulundu:

“Bir-iki günlük son savaşta ortaya çıktı ki İran'ın elinde yeni silahlar ve yeni bir savunma sistemi var. ABD'nin İran'a yönelik saldırısının daha ilk dakikasında MQ-9 tipi bir insansız hava aracı düşürüldü. MQ-9 son derece gelişmiş bir İHA ve değeri en az. 30 milyon dolar. Financial Times, Rusya'nın İran'a yeni bir füze savunma sistemi ve yepyeni balistik füzeler sağladığını yazdı. İran bunları bölgedeki olası ABD saldırılarına hazırlık amacıyla geliştirmeyi başardı.”

ABD’ye yönelik darbelerin sadece askeri sahada değil diplomatik masalarda da sürdüğüne işaret eden Atvan, Şangay İşbirliği Örgütü’nün son toplantısını şu şekilde değerlendirdi:

“Trump'a asıl ezici darbe Şanghay zirvesinden geldi. Çin, Rusya, Pakistan ve Hindistan'dan oluşan bu dört temel ülke bir bildiri yayımlayarak ABD'nin İran'a yönelik saldırganlığını kınadı ve ABD'nin İran'a uyguladığı yaptırımlara karşı olduklarını vurguladı. Yani İran’a yönelik kuşatma asla başarılı olamayacak. Dışişleri bakanları zirvesinde de İran'ı kınamayı kesin bir dille reddettiler ve nükleer enerjiye sahip olmanın, bunu barışçıl meselelerde kullanmanın İran'ın hakkı olduğunu belirttiler. Oysa Trump, tüm bu süreçte kuşatmayı desteklemeleri için Çin'e, Rusya'ya ve diğer ülkelere bel bağlıyordu. Zira Çin'in desteği olmadan bu kuşatmanın başarılı olması imkânsızdı. Ancak bu strateji artık toprağa gömülmüştür. Amerikan yönetimini son saldırılardan geri adım atmaya iten temel sebeplerden biri de budur. ABD, İran'ın çetin ceviz olduğunu, onu asla kontrol edemeyeceğini anladı. İşler Amerika Birleşik Devletleri'nin ve müttefiklerinin aleyhine gelişiyor.”

Şi’nin Mısır Ziyareti

Çin Devlet Başkanı Şi Cinping’in birkaç gün önce Mısır’a gerçekleştirdiği ziyaretin önemli olduğunu vurgulayan Atvan, “Mısır gücünü yeniden kazanıyor. Askeri gücünü, kuvvetini ve liderliğini geri kazanıyor ancak sessizce çalışıyor.” dedi. Atvan, Mısır’ın Çin hamlelerini, Amerika’ya karşı bir girişim olarak yorumluyor.

Atvan, Çin Devlet Başkanı'nın ziyaretinin temel sonuçlarının birkaç noktada toplandığını söylüyor:

Mısır ile Çin arasındaki stratejik ortaklığın güçlendirilmesi.

Mısır'ın Çin menşeli HQ-19 füze savunma sistemini ve çok gelişmiş Çin savaş uçaklarını alacak olması.

Mısır ve Çin arasındaki ticaret hacminin sessizce büyüdüğüne dikkat çeken Atvan, “2025'te 17 milyardan 21 milyar dolara yükseldi ve önümüzdeki yıl yıllık 30 milyar dolara ulaşması bekleniyor. Bu çok önemli bir gelişmedir. Çin Amerika’yı yerinden edip tahtına oturacak güçtür” dedi.

Amerika Zayıflıyor Direniş Kazanacak

Küresel ölçekte işlerin Amerika aleyhinde ilerlediğini, Amerikan kibrine ve İsrail saldırganlığına karşı direnenlerin kazanacağını belirten Atvan şöyle devam etti:

“İsrail şu an olağanüstü bir kafa karışıklığı içinde. İran ise bu savaşlardan her zamankinden daha güçlü çıkmıştır ve Ortadoğu'nun en büyük bölgesel gücü olmaya devam etmektedir. Yenilgiler ise Amerika'yı bekliyor. Denizleri dolduran onca füzesine, uçak gemilerine ve gemilerine rağmen Amerika, tek bir uçak gemisini, savaş gemisini veya fırkateynini bile kullanmaya cesaret edemiyor. Çünkü bunları kullanırsa Kızıldeniz'de, Umman Denizi'nde ve Hint Okyanusu'nda vurulacağını çok iyi biliyor.”

Arap Ülkeleri Kendilerini Kullandırtmamalı

Sözlerinin sonunda Atvan, Amerika’nın Ortadoğu ülkelerini kendisini savunma kalkanı olarak kullandığını vurgulayarak, ABD üslerine karşı harekete geçilmesi gerektiğini söyledi:

İnsanlar ‘İran neden Amerikan gemilerini vurmuyor?’ diyor. E hadi, bir Amerikan gemisi İran’a füze ateşlemeye cesaret etsin de görelim! Neden yapmadıklarını anlıyor musunuz? Çünkü İran'ın misillemesinden korkuyorlar. Bu sebeple şu an Arap topraklarındaki Amerikan üslerinden füze ateşleyerek İran'ı hedef alıyor. Sorun bu. Bizi kullanıyorlar ve bu en büyük kayıptır, bunun önüne geçilmelidir. Topraklarında Amerikan üssü bulunan tüm Arap ülkeleri tek bir duruş sergileyip Amerika'ya "Hayır!" demeli; ‘Kendi gemilerinizi, kendi uçak gemilerinizi kullanın. Bizi kullanmayın, biz kurban olmak istemiyoruz.’ demelidir.

Tags: 


Yeni yorum ekle